İKAMET İZNİ

İKAMET İZNİ NEDİR?

Bir yabancı Türkiye' de, 

   1- Vizesinin kendisine tanıdığı süreden fazla kalacaksa,

   2-  Herhangi bir vize muafiyeti varsa, bu muafiyetinin tanıdığı süreden fazla kalacaksa,

   3- Ya da  90 günden fazla kalacaksa; bunu ikamet izni yani oturma alarak yapmak zorundadır.

 Aksi halde bir yabancının Türkiye' de 90 günden fazla kalabilmesi mümkün olmayıp, yabancı hakkında geri gönderme işlemi tesis edilecektir. 

Yine unutulmamalıdır ki, şayet bir yabancı hakkında Türkiye tarafından ikamet izni verilmişse, bu ikamet izni, 6 ay içinde kullanılmaya başlanmadığında geçerliliğini kaybedecektir.

HANGİ YABANCILAR İKAMET İZNİNDEN MUAF OLUR?

- Türkiye' ye 90 güne kadar geçerli vizeyle veya vizeden muaf olarak gelenler, bu vize süresince veya vize muafiyet süresince ikamet izninden muaftır. 

- Vatansız kişi kimlik belgesine sahip olanlar, bu kimlik belgesi ikamet izni yerine geçtiği için ayrıca ikamet izni almak zorunda değildir.

- Türkiye'de görevli diplomasi ve konsolosluk memurları

- Türkiye'de görevli diplomasi ve konsolosluk memurlarının ailelerinden Dışişleri Bakanlığınca bildirilenler

- Uluslararası kuruluşların Türkiye'deki temsilciliklerinde çalışan ve statüleri anlaşmalarla belirlenmiş olanlar

- Türkiye Cumhuriyeti'nin taraf olduğu anlaşmalarla ikamet izninden muaf tutulanlar.

5901 sayılı kanun (vatandaşlık kanunu) 28. maddesi kapsamında olanlar (yani Çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybeden kişilere tanınan haklardan yararlanan kişiler)

- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu 76. ve 83. maddelerinin 1. Fıkraları kapsamında belge sahibi olanlar.  Yani uluslararası koruma kimlik belgesi olanlar (76/1) ve mülteci, şartlı mülteci ve ikincil koruma statüsü kimlik belgesi verilenler (83/1)

İKAMET İZNİ BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?

İkamet izni başvurusu, 2 şekilde yapılır.

-  Yabancı eğer aşağıdaki istisna durumlardan birinde ise istisna olarak Türkiye içinde,

-  Türkiye dışında ise veya istisna halleri taşımıyorsa, yabancının vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkede yapabilir.

Türkiye İçinden Yapılacak İkamet İzni Başvuruları

- Türkiye içinde ikamet izni başvuruları, aşağıdaki hâllerde istisnai olarak valiliklere de yapılabilir:

a) Adli veya idari makamların kararlarında veya taleplerinde

b) Yabancının Türkiye’den ayrılmasının makul veya mümkün olmadığı durumlarda

c) Uzun dönem ikamet izinlerinde

ç) Öğrenci ikamet izinlerinde

d) İnsani ikamet izinlerinde

e) İnsan ticareti mağduru ikamet izinlerinde

f) Aile ikamet izninden kısa dönem ikamet iznine geçişlerde

g)Türkiye’de ikamet izni bulunan anne veya babanın Türkiye’de doğan çocukları için yapacağı başvurularda

ğ) Geçerli ikamet izninin verilmesine esas olan gerekçenin sona ermesi veya değişikliğe uğramasından dolayı yeni kalış amacına uygun ikamet izni almak üzere yapılacak başvurularda

h) 20 nci maddenin ikinci fıkrası kapsamında yapılacak ikamet izni başvurularında

ı) Türkiye’de yüksek öğrenimini tamamlayanların, kısa dönem ikamet iznine geçişlerinde

Yukarıdaki şartları taşıyan yabancılar, ikamet izni için, e-ikamet sistemi üzerinden başvuru yaparak randevu almalıdır.  Bu başvuru ön başvuru niteliğinde olup, başvuru sonucunda yabancıya randevu gün ve saati verilir. Yabancı kişi, belirlenen randevu gün ve saatinde gerekli belgelerle birlikte İl Göç İdaresine giderek başvuruyu tamamlar.

İkamet (oturma) izni başvurusunda bulunacak yabancıların kendi ülkelerinden belge alıp, il göç idarelerine ibraz etmeleri gerektiğinde, bu belgelerin apostil şerhli ve noter onaylı Türkçe tercümesiyle ibraz edilmesi zorunludur.

Geçerli mazereti olmaksızın randevu gününde İl Göç İdaresi müdürlüğünde hazır bulunmayan yabancılar, hiç başvurmamış sayılır.

TÜRKİYE'DE İKAMET İZNİ ALMANIN ŞARTLARI NELERDİR?

> İlk olarak, Türkiye’ye girişine izin verilmeyen kişilerden olmamak ve vize verilmeyecek kişilerden olmamaktır.

> ikamet izni için başvuracak yabancı kişilerin, Türkiye' den talep ettikleri ikamet süresinden en az 60 gün daha uzun süreli pasaport ya da pasaport yerine geçen belgeye sahip olmaları gerekir. Dolayısı ile, ikamet izinleri pasaport ya da pasaport yerine geçen belgenin geçerlilik süresinden 60 gün daha kısa süreli, kalış amacına bağlı olarak, her yabancı için ayrı düzenlenir. 

> İkamet izni başvurusu için gereken bilgi ve belgelerde eksiklik varsa, bu başvurunun değerlendirilmesi eksiklikler tamamlanıncaya kadar ertelenebilir. Ancak elbette, eksik olan bu bilgi ve belgeler tamamlanması için ilgiliye bildirilir. 

> Başvuru konsolosluklar aracılığı ile yapılmışsa, konsolosluklar; ikamet izni başvurularını görüşleri ile birlikte Göç İdaresi Genel Müdürlüğü'ne iletir. 

Genel Müdürlük; gerekli görürse ilgili kurumların da görüşlerini alarak başvuruları sonuçlandırdıktan sonra; ikamet izninin düzenlenmesi ya da başvurunun reddedilmesi için konsolosluğa bilgi verir.

> İkamet izni başvuruları, en geç 90 gün içinde sonuçlandırılır.

> İkamet izni başvurusunun reddine ilişkin işlemler ilgilisine tebliğ edilir. 

İKAMET İZNİ YAPILDIKTAN SONRA, NASIL TAKİP EDİLİR?

İkamet izni sorgulama, e-ikamet web sitesine girilerek yapılır. Siteye giriş yapıldığında, “Başvurumun Sonucunu Görmek İstiyorum” butonuna tıklanır ve yabancıya ait başvuru numarası ile sorgulama yapılır.

İKAMET İZNİ UZATMA

- İkamet izni başvuru bulunması halinde, Valiliklerce uzatılabilir.

-  Uzatma başvuruları, ikamet izni süresinin dolmasına 60 gün kala ve her koşulda ikamet izni süresi dolmadan önce Valiliklere yapılmalıdır.

- İkamet iznini uzatma başvurusunda bulunanlara harca tabi olmayan bir belge verilir. Bu yabancılar, ikamet izni süreleri, sona ermiş olsa dahi haklarında karar verilinceye kadar bu belgeyle Türkiye' de ikamet edebilirler.

- Uzatılan ikamet izinleri, yasal izin sürelerinin bitim tarihinden itibaren başlar.

- Uzatma başvuruları, valiliklerce sonuçlandırılır. 

                                                                                         İKAMET İZNİ TÜRLERİ

Kanunumuzda ikamet izni türleri, yabancı kişilerin tamamının aynı şart ve sıfatlarda olmayacağı gözetildiğinden birden fazla başlık altında değerlendirilerek hüküm altına alınmıştır. Nitekim bu ikamet izni türlerinin her biri, kendi türüne göre farklı şartları da gerektirmekte ve bu şartların ortadan kalması yahut biçim değiştirmesi halinde ikamet izni türü de değişebilmekte yahut sona ermektedir. Yabancılar ve Uluslararası koruma kanunu kapsamında düzenlenen ikamet izni türleri; 

1- Kısa Dönem İkamet İzni

2- Uzun Dönem İkamet İzni

3- Öğrenci İkamet İzni

4- Aile İkamet İzni

5- İnsani İkamet İzni

6- İnsan Ticareti Mağduru İkamet İzni şeklindedir. 

- İlgili ikamet izni biçimlerine ilişkin detaylı bilgileri sitemizin aynı başlıktaki dokümanlarından inceleyebilirsiniz.

Tüm bu süreçleri elbette, yabancıların bireysel olarak bizzat yapması mümkündür. Ancak gerek ilgili bilgi ve belgelerin toplanması ve gerekse de yabancının Türkiye' de ikamet izni almasının hukuken imkan dahilinde olup olmadığının önceden tespit edilebilmesi ve tabi ki başvuru sürecinin baştan sona doğru elden takip edilmesi açısından bir avukat vasıtası ile yapılması çok daha avantajlı olacaktır.

DAHA FAZLA BİLGİ İÇİN BİZİMLE İLETİŞİME GEÇİN...